İşte resmi olmayan sonuç
Attila Aşut

Nâzım’ın şapkası!

Attila Aşut

 
13 Haziran 2017 Salı 19:16 
Yorum YapYazdır
 
 

BirGün yazarlarından Zafer Diper de Türkçe konusunda bencileyin titizlenen biridir. Aynı zamanda değerli bir yönetmen ve oyuncu olan arkadaşımız, hem öz Türkçeyi ödünsüz savunur hem yazım kurallarına uyulmasını ister. Zaman zaman kendi aramızda yazışır, dertleşiriz. Geçenlerde bir okurundan aldığı mektubu paylaştı benimle. Yaşlı okurumuz, dil konusundaki ortak tutumumuzu övdükten sonra genç yazarlara şöyle sitem ediyordu:
“Zafer Bey, oldukça yaşlı bir okuyucuyum. Yazılarınızda arı bir Türkçe kullanmaya gösterdiğiniz özen için size teşekkür etmek istedim. Attila Aşut’la birlikte dilimiz konusundaki bu önemli çaba ve tutumunuzdan, ilgiyle okuduğum ancak kimi kere kullandıkları eski, ağdalı ifadelerini yadırgadığım gazetenizin ‘genç’ yazarları da etkilenir umarım.” 

Zafer Diper’in 4 Haziran 2017 tarihli BirGün’de yayımlanan “Kadıköy Belediyesi’nde Şapkasız Nâzım” başlıklı yazısını okurken, yıllar önce tanık olduğum bir olayı anımsadım. (Buna daha sonra değineceğim.)
Zafer Diper, Kadıköy Belediyesi’nin her yıl düzenlediği geleneksel Kitap Günleri için hazırlanan afişlerde, büyük ozanın adının yazılış biçimini eleştiriyordu. “Nâzım’a Saygı” etkinliği düzenlenmiş ama Nâzım’ın ‘a’sı şapkasız yazılmış… Yazının tümüne yansıyan öfkesi ve tepkisi de bu yüzdenmiş. “Şapkadan kopamıyorum bir türlü, ne yapayım” diyor arkadaşımız…

 

Halk arasında “şapka” olarak anılan “düzeltme imi”nin gerekliliği üzerine BirGün’de çok yazdım. Ne var ki bu konuda hâlâ (hala değil!) tam düzelme sağlandığını söyleyemem. Çünkü “mahkum”, “hakim”, “kağıt”, “rüzgar” gibi “şapkasız” yazımlar eksik olmuyor haberlerimizde.

Kişi adlarının yazımı konusunda “imla” açısından katı davranmamamız gerektiğini biliyorum. Bu adlar resmi bir nitelik taşıdığı için, genellikle nüfusa kaydedilmiş biçimiyle yazılıyor. O nedenle kişi adlarının yazımında dilsel düzeltme yapamıyoruz. Yanlış ve anlamsız da olsalar, onları, nüfus kütüğünde nasıl yazılmışsa öyle kullanmak zorunda kalıyoruz.

Ayrıca yazı dünyasında kimi yazarların benimsedikleri özgün yazım biçimleri var. Örneğin Memet Fuat’ın Memet’ini “Mehmet” olarak yazamayız. Ahmed Arif’in “Ahmed”ini “Ahmet”e dönüştüremeyiz. Sözgelimi Cemal Süreya’nın soyadından attığı ikinci “y” harfini bizim oraya yeniden ekleyerek “Cemal Süreyya” diye yazma hakkımız yok…

Nâzım Hikmet’in adı, tüm güvenilir kaynaklarda “şapkalı” yazılıyor. Dolayısıyla bizim de öyle yazmaya özen göstermemiz gerekiyor.

•••

Şimdi geliyorum, yazının başında değindiğim anıya… Daha önce kaleme aldığım bir yazıda, olayı şöyle aktarmıştım:

“Yusuf Ziya Bahadınlı’nın şapkaya tutkunluğu ünlüdür. O da Attilâ İlhan gibi, adeta kişiliğinin bir parçasına dönüşen kasketini başından hiç çıkarmaz. Bu tutku onda öylesine güçlüdür ki, zaman zaman ‘şapka’ söylemini başka alanlara taşımaktan da geri durmaz. Yakın tanığı olduğum bir olayı aktarayım:

Sol Meclis’in İstanbul’daki toplantılarından birindeydik. Toplantı, Nâzım Kültürevi’nin Beyoğlu’ndaki konferans salonunda yapılıyordu. Meclis’e sunulan siyasal bildirilerden birini tartışıyorduk. Bahadınlı söz aldı ve ‘Nâzım’ın şapkası nerede?’ diye sordu. Toplantıdakilerin şaşkınlıkla kendisine baktığını görünce açıkladı:

“Kültürevi’mizin adında küçük bir yazım yanlışı var. Nâzım sözcüğünün şapkası düşmüş! Bu düzeltme imini yerine koymamız gerekiyor...”

Politikayla uğraşanların dili pek önemsemedikleri biliniyor. Yusuf Ziya Bahadınlı, bu açıdan da ayrıksı bir örnektir. Türkçeyi iyi kullanan bir yazar ve politika insanı olarak, dilde özensizliğe hoşgörüyle bakmadığını her zaman değişik biçimlerde göstermiştir.” (Damar dergisi, Nisan 2003, Sayı: 145).

Eski Türkiye İşçi Partisi’nin Yozgat Milletvekili, yazar ve yayıncı Bahadınlı, bu yazıyı yazdığımda 76 yaşındaydı. Bugün 90 yaşında. Yıllar ne çabuk geçmiş! Ama doksanlık çınarımız hâlâ genç ve üretken. Araştırıyor, inceliyor, yazıyor. Kitaplarının sayısını unuttum...

 

Damar dergisindeki “Seksene Dört Kala” başlıklı yazımın sonunu şöyle bağlamıştım:

“Düşmana inat, biz onun doksanıncı yaş gününü de, dalyasını da kutlayacağız!”


Bahadınlı birkaç gün önce aradı ve o yazımı anımsatarak, “İlk dileğin gerçekleşti, sıra ikincide!” dedi.

Yaşam coşkusunu ve devrimci iyimserliğini hiç yitirmeyen sevgili Bahadınlı’ya “İyi ki varsın!” diyor; sağlıklı, gönençli günler diliyorum. Umarım, onun 100. yaşını daha aydınlık bir Türkiye’de yine birlikte kutlarız!

Ha, Nâzım’ın şapkası mı?

Merak etmeyin, büyük ozanımızın adı, kültürevlerinin tabelalarında “şapkalı” yazılıyor artık!

 
13 Haziran 2017 Salı 19:16 
Yorum YapYazdır
(0 Yorum Yapıldı)Yorumlar
<p>Henüz kimse yorum yapmamış, ilk yorum yapan siz olun.</p>
 
 
Yazarlar
Yazarlar RSS Beslemesi
A. Şefik Mollamehmetoğlu
 
Türker Ertürk
 
Mehmet Polat
 
Kazım DEMİR
 
Attila Aşut
 
Prof. Dr. Örsan Öymen
 
Göksu Mollamehmetoğlu
 
Osman Cudi Yılmaz
 
Nihat Genç
 
Havva GÜNAYDIN LAKUTOĞLU
 
Prof. Dr. Orhan Özgür
 
Prof. Dr. Kemal Üçüncü
 
Mustafa Önsel
 
Arslan Bulut
 
Muhammet İKİNCİ
 
Ahmet Özer
 
Ömer Faruk Altuntaş
 
Gülcan Özgür
 
Ömer Turan
 
Prof. Dr. Burhan Çuhadaroğlu
 
Mehmet Erdal Çağdaş
 
Prof. Dr. Cavit Boz
 
Hüseyin HAYDAR
 
Zekeriya Saka
 
Mehmet Kuvvet
 
Hasan Güneş
 
Erdal ÖZÇELİK
 
Serpil Satut Denizoğlu
 
Erdal Eksert
 
İnci Güngör
 
Coşkun ERUZ
 
Mehmet Akıncı
 
Ruhi  Türkyılmaz
 
İlyas Gümrükçü
 
Sami KOÇ
 
Ömer Asan
 
Kadir ŞİŞGİNOĞLU
 
Son 24 Saat
Haberler RSS Beslemesi
 
 
 
Gazete Manşetleri
 
 
Anket
Halkoylaması sonrası Türkiye'yi ne bekliyor?
1. Daha iyi bir gelecek
2. Daha kötü bir gelecek
3. Birşey değişmez
 
Arşiv
 
Tarihte Bugün
1678 - Elena Cornaro Piscopia, Ph.D. (doktora) derecesi alan ilk kadın oldu.
1788 - Virjinya, Amerika Birleşik Devletleri anayasasını onaylayan 10. eyalet oldu.
1801 - Kahire'deki Fransız işgal orduları, Türk ordusuna teslim oldu.
1861 - Sultan Abdülmecit öldü, yerine Abdülaziz padişah oldu.
1876 - Little Bighorn muharebesinde kızılderililer ABD 7. Süvari Alayı'nı imha etti, komutanları yarbay George Armstrong Custer çatışmada öldü.
1903 - Marie Curie, Paris Üniversitesi'ne sunduğu tezde radyumun keşfini açıkladı.
1917 - Türkiye'de ilk Matbuat Cemiyeti kuruldu. Cemiyetin ilk başkanı Mahmut Sadık'tı.
1923 - Mustafa Kemal Paşa, İzmir'den milletvekili seçildi.
1925 - Yunanistan'da, General Thedoros Pangalos bir darbeyle iktidarı ele geçirdi.
1940 - Fransa, Nazilere teslim oldu.
1947 - 2. Dünya Savaşı sırasında Hollanda'da bir evin tavan arasında 2 yıl boyunca Nazilerden saklanan Yahudi kız Anne Frank'ın burada yazmış olduğu Anne Frank'ın Hatıra Defteri yayımlandı.
1948 - Berlin Ablukası'nı yarmak için Batı Berlin´e ABD uçaklarıyla bir hava köprüsü kuruldu.
1950 - Sovyetler Birliği'nce desteklenen Kuzey Kore orduları Güney Kore'ye saldırdı. Kore Savaşı başladı.
1963 - Anayasa Mahkemesi, ilk duruşmayla görevine başladı.
1967 - İlk küresel uydu televizyon programı olan ABD yapımı Our World (Bizim Dünyamız) yayına girdi.
1969 - Kırıkkale'de oynanan Kırıkkalespor Tarsus İdmanyurdu 3. Lig karşılaşmasında çıkan olaylarda, 4 kişi öldü, 100'den fazla kişi de yaralandı.
1971 - Gölcük tersanelerinde yapılan ilk Türk muhribi, törenle denize indirildi.
1975 - Mozambik bağımsızlığını ilan etti.
1982 - Yunanistan'da askere alınanların saçlarını kazıtmaları yasaklandı.
1985 - Eskişehir Uçak Fabrikası'nın temeli Cumhurbaşkanı Kenan Evren tarafından atıldı.
1991 - Hırvatistan ve Slovenya, Yugoslavya'dan bağımsızlıklarını ilan ettiler.
1993 - Tansu Çiller, Türkiye'nin ilk kadın başbakanı oldu.
1998 - Microsoft, Windows 98'i piyasaya sürüldü.
2007 - Yumurcak TV yayına başladı.
857 - Almanya , Berlin ,de Victoria ile Edward görüşmeye başladı ve Dünyanın yuvarlak olduğunu savunan ilk çift oldu.
 
Lig Puan Durumu
 
Takımlar
O
G
B
M
P
1
Galatasaray
34
24
3
7
75
2
Fenerbahçe
34
21
9
4
72
3
Başakşehir
34
22
6
6
72
4
Beşiktaş
34
21
8
5
71
5
Trabzonspor
34
15
10
9
55
6
Göztepe
34
13
10
11
49
7
Sivasspor
34
14
7
13
49
8
Kasımpaşa
34
13
7
14
46
9
Kayserispor
34
12
8
14
44
10
Malatyaspor
34
11
10
13
43
11
Akhisar Bld.Spor
34
11
9
14
42
12
Alanyaspor
34
11
7
16
40
13
Bursaspor
34
11
6
17
39
14
Antalyaspor
34
10
8
16
38
15
Konyaspor
34
9
9
16
36
16
Osmanlıspor
34
8
9
17
33
17
Gençlerbirliği
34
8
9
17
33
18
Karabükspor
34
3
3
28
12
 
Şampiyonlar Ligi
 
UEFA Avrupa Ligi
 
Alt Lig
 
Süper Loto
21.06.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu021017253752
 
On Numara
18.06.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu02031214151924263032363945515658616667697174
 
Sayısal Loto
23.06.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu010310192442
 
Şans Topu
20.06.2018 Tarihli Çekiliş Sonucu040913212609
 
Namaz Vakitleri
 
  • İmsak02:21
  • Güneş04:43
  • Öğlen12:35
  • İkindi16:36
  • Akşam20:05
  • Yatsı22:07
 
 
Kurumsal

İçerik

Gündem

Siyaset

Teknoloji

Yukarı Çık