Rize’nin İkizdere İlçesi İşkencedere mevkisinde ormanlık alan içinde açılmak istenen taş ocağı projesini destekleyen ve karşı çıkanları bölücülükle suçlayan TMMOB Rize İl Koordinasyon Kurulu Sekreteri Murat Yazıcı, TMMOB Yönetim Kurulu’nun 22 Mayıs 2021 tarihli kararı ile görevinden alınarak disipline verildiği açıklandı.

TMMOB 45. Dönem 52. Yönetim Kurulu toplantısında alınan 789 Numaralı karar şöyle:

“Birliğimiz ve bağlı Odalarının Başkanları tarafından 12 Mayıs 2021 tarihinde gerçekleştirilen ortak basın açıklaması ile Rize’nin İkizdere İlçesi Eşkencedere mevkinde ormanlık alan içinde açılmak istenen taş ocağının bir doğa katliamına neden olduğu ve durdurulması çağrısı yapılmıştır. TMMOB ve Odalarımızın web sayfalarında yayımlanmış olan açıklama ayrıca İKK sekreterlerimize de iletilmiştir.

Hal böyleyken, TMMOB Rize İl Koordinasyon Kurulu Sekreteri Murat Yazıcı’nın 16 Mayıs 2021 tarihli bazı basın yayın organlarında yer alan açıklamasında, söz konusu taş ocağına ilişkin olarak TMMOB’deki görevi TMMOB İnşaat Mühendisleri Odası Rize İl Temsilcisi olmasına rağmen “Rize İnşaat Mühendisleri Odası Başkanı” unvanı kullanarak “Bazı yatırımlar doğaya ve çevreye zarar verebilir. Bu çevresel etkiler ve zararlar devlet güvencesi ile düzeltilebilir. Bu yörede yaklaşık 2,5 yıldan beri denizin tuzlu su etkisi ile eritmeyeceği taş tipi ile ilgili araştırma yapıldı. Bu yörede 7 tane uygun yer buldular. Fakat 16 milyon ton taş lazım olduğu için tek rezerv kaynağının burada olduğunu tespit ettiler. Bir yerden taş çıkartmak mı yoksa 7 tane ayrı ayrı yeri tahrip etmek mi? Devlet en minimum tahribat alanını seçti” şeklinde değerlendirmelerde bulunduğu ve taş ocağına karşı çıkan çevreleri “bölücü kesimler” le irtibatlı olmakla itham ettiği tespit edilmiştir.

Konuya yönelik olarak 17 Mayıs 2021 tarih, 781 sayılı yazımızla Rize İl Koordinasyon Kurulu Sekreteri’nden Birlik Yönetim Kurulu toplantısına sunulmak üzere basına verdiği açıklamada yer alan tespit ve değerlendirmelerin varsa dayandığı ilgili bakanlık ve kurumlarca onaylı etüt, proje, rapor, ruhsat vb. belgelerin ve teknik dokümanların 21 Mayıs 2021 günü mesai saati bitimine kadar Birliğimize göndermesi istenmiştir.

Rize İl Koordinasyon Kurulu Sekreterliği’nin 21.05.2021tarih, 2021/7 sayısı cevabi yazısı ve ekleri incelendiğinde yapılan değerlendirmelere ilişkin hiçbir belge ve raporun yer almadığı görülmekte, sadece “ilgili belgelerin Ulaştırma ve Alt Yapı Bakanlığında olduğu” belirtilmektedir.

1.Dünyada koruma altındaki 200 vadiden birisi olan İkizdere vadisinde Çevresel Etki Değerlendirme Raporu dahi hazırlanmadan açılmak istenen taş ocağı ile ilgili yapılan çalışmaların vereceği zararı hiçbir bilimsel veri ve teknik çalışmalara dayanmaksızın “devletin telafi edeceği” gibi öznel ve mesnetsiz değerlendirmelerle kamuoyunu yanıltan açıklamaları,

2.Söz konusu açıklamada “Ne halkı ne de sivil toplum örgütlerini devletin bu yatırımına hazırlayamadık. Hazırlayamadığımız gibi de bazı bölücü kesimler bunu fırsat bilerek burada devletine milletine bağlı insanları sanki burada bir katliam varmış gibi organize etmeye başladılar.” ifadesiyle başta TMMOB ve bağlı Odaları olmak taş ocağı işletmesine karşı çıkan çevreleri bölücülük suçlamasıyla hedef gösteren tutumu nedeniyle;

1. Murat Yazıcı’nın TMMOB İl/İlçe Koordinasyon Kurulları Yönetmeliği’nin 7. Maddesi uyarınca Rize İl Koordinasyon Kurulu Sekreterliği görevinden alınmasına, 
2. İnşaat Mühendisi Murat Yazıcı hakkında, gerekli disiplin işlemlerini yürütmek üzere, mesleğini ve görevini kişisel ya da bir grup adına çıkar sağlamak için TMMOB mevzuatına, bilime ve meslek tekniğine aykırı biçimde uygulayarak kamuya, halka, üçüncü şahıslara zarar vermek, temelsiz suçlamalarla mesleği, meslek mensuplarını ya da Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliğini, Odaları ve bunların alt birimlerini kamuoyunda küçük düşürmek ve etkinliklerini engellemek suçlarını işlediği gerekçesiyle TMMOB İnşaat Mühendisleri Odasına bildirimde bulunulmasına karar verilmiştir”

Dün Rize’den bazı STK’ların İkizdere’deki Taş ocakları ile ilgili açıklamasını hayretle ve esefle okuduk. Bizi şaşırtan baştan beri hiçbir siyasal angajmanı olmayan ve amacı sadece doğasını, yaşam alanlarını korumak isteyen İkizdereli köylülerimizin başlattığı direnişini baltalamak kamuoyu desteğini azaltmak için uluslararası komplo gibi gösterilerek karalanmaya çalışılmasıdır.

Bizler bu açıklamanın bölgede yapılmak istenen Taş ocağı konusunda yeterli bilgi sahibi olunmamasına bağlamak istiyoruz. Açıklamayı yapan STK ların İkizdere, İşkencedere vadisine davet ediyoruz. Henüz taş ocağı yol yapımındayken bile, taş ocağı firmasının iş makinelerinin ağaçlara, dereye ve doğal hayata verdiği zararı yerinde tespit etmelerini istiyoruz.
Yatırıma hiçbir şekilde karşı olmayan ikizdereli köylülerimizin, doğasına ve yaşama alanlarını birlikte savunalım ve yapılan yanlışlıkları beraber anlatalım.
İDEF (İkizdere Dernekler Federasyonu)

Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Adil Karaismailoğlu, İşkencedere Vadisi’nde taş ocağı açma girişimine direnen yurttaşların yanından onlarca arabalık bir konvoyla geçti. Sabahtan beri Bakan Karaismailoğlu’nu beklediğini belirten bölge halkı, duruma tepki gösterdi.

Rize’nin İkizdere ilçesinde bulunan İşkencedere Vadisi’nde taş ocağı açma girişimine karşı yurttaşların direnişi sürüyor. Temaslarda bulunmak için bölgeye giden Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Adil Karaismailoğlu onlarca arabalık konvoyla, kendisini bekleyen yerel halkın yanından geçip gitti.

Gazeteci Şule Aydın’ın paylaştığı görüntülerde; Bakan Karaismailoğlu’nun tavrına sinirlenen bölge halkı duruma tepkili olduğu görüldü. Bakanı bekleyen bir yurttaş, “Bunca insan oruçlu bir şekilde üşüyerek bakanı bekledik. Bizimle hiç muhatap bile olmadı, iki kelime edemeden bindi arabasına gitti. Bize yazık değil mi?” ifadelerini kullandı.

Karaismailoğlu’nun sözlerine tepki gösteren köylüler, taş ocağının istemedikleri bir kez daha dile getirdi. Taş ocağının çalışmaları nedeniyle uyuyamadıkları söyleyen köylülere Karaismailoğlu, ”Haklısın ama devlet buraya yatırım yapacak iki yıl dolmadan çıkıp gideceğiz” ifadelerini kullandı.

Bakanın ‘ikna’ çabalarına rağmen köylülerin, taş ocağını istemediklerini ısrarla ifade etti. Bakan Adil Karaismailoğlu, köylülerin tepkilerine cevap vermek yerine alandan korumalarının eşliğinde ayrıldı. Köylüler, bakanın bu tavrını alkışlarla protesto etti.

Bakan’dan Tepki Çeken Açıklama

Kurduğu ziyaret sonrasında açıklama yapan Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Adil Karaismailoğlu, “Buradaki vatandaşlarımızın görüş ve şikayetleri bizim için çok önemlidir, vatandaşlarımızın başımızın üstünde yeri var. Onlarla istişare için buraya geldik ve istişarelerimiz devam ediyor. Eğer 10 tane ağaç etkilenecekse yerine 100 tane ağaç ekeceğiz. 13,5 hektarlık bir alanda liman için olmazsa olmaz olan taşın dolgusu için burası kullanılıp, 2 yılı doldurmadan buradan çıkmayı taahhüt ediyoruz. İnşallah bölgeye çok ciddi katkılar sağlayacak bir proje olacak” dedi. Bakanın açıklamaları sosyal medyada tepki çekti.

‘Marjinal’ Demişti

Bakan Karaismailoğlu bölgede direnen yurttaşlara ilişkin yaptığı açıklamada, “70 yıllık taş ocağı, altın araması gibi iddialar kesinlikle doğru değil. Devletimiz marjinal gruplara kesinlikle izin vermez. Bunu yapanlar devlet düşmanıdır” demişti. Karaismailoğlu’nun açıklamaları köylülerden tepki çekmişti.

CHP İstanbul Milletvekili Mehmet Bekaroğlu, Rize İkizdere’den “Dere diye bir şey kalmadı, şelale de örtülüyor. Mehmet Cengiz mi, bu millet mi? Bakalım ne yapacaksınız? Tehdit mi kabul ediyorsunuz, ne kabul ediyorsunuz, benim dokunulmazlığımı mı kaldıracaksınız, ne yaparsanız yapın, bunu açık ve net söylüyorum, bugün-yarın zaman veriyoruz. Burada durdurmazsanız biz durduracağız” diye seslendi.

CHP İstanbul Milletvekili Mehmet Bekaroğlu ve Tokat Milletvekili Kadim Durmaz Rize İkizdere’de Cengiz İnşaat tarafından taş ocağı yapılmak istenmesini protesto eden köylülerin yanına giderek dayanışma gösterdi. 

Bekaroğlu, şöyle konuştu:

“Telefon ettik, görüştük. ‘Problemleri gördük, ağaçları kökünden söküp atmayacağız, şelaleyi ve suyu koruyacağız’ diye devletin valisi söz verdi. Şimdi gördük, her yeri dümdüz etmişler, bütün taşları dereye doldurmuşlar. Dere diye bir şey kalmadı, şelale de örtülüyor. Açık ve net. Bunu durdurun. Her kimseniz bir süreliğine seçildiniz, bu ülke bu dağlar size tapu edilmedi, babanızın değil. Bugün bunu durdurun. Bugün durdurmazsanız, yarın biz bunu durduracağız. Bizim vergilerimizle şehit olsun diye gönderdiğimiz çocukları bizim üzerime salın, gönderin, bizi çiğneyecekler ondan sonra bu yolu açacaklar. Haydi bakalım. Mehmet Cengiz mi bu millet mi? Bakalım ne yapacaksınız? Tehdit mi kabul ediyorsunuz, ne kabul ediyorsunuz, benim dokunulmazlığımı mı kaldıracaksınız, ne yaparsanız yapın, bunu açık ve net söylüyorum, bugün-yarın zaman veriyoruz! Burada durdurmazsanız biz durduracağız.”

Rize İkizdere’de Cengiz İnşaat tarafından yapılmak istenen taş ocağına karşı çıkan köylülerle jandarma arasında günlerdir gergin bir bekleyiş sürüyor. Valilik projeyi yaptırmakta, köylülerse direnmekte kararlı. Sokağa çıkma kısıtlamasının bitmesiyle köylülerin direnişine komşu köylerden de katılımlar oldu. Aynı zamanda halkın sürdürdüğü direnişe jandarmanın gazlı müdahalede bulunduğu gözlendi.

Bölgenin doğal yapısına dokundurmamaya kararlı olan köylülerin eylemi dördüncü gününe girerken güvenlik güçlerinden biber gazlı müdahale geldi.

Gözaltılar Var

Müdahalede, doğa nöbeti tutan ve Cengiz İnşaat’a ait iş makinelerinin önünde duran köylüler gözaltına alındı. Gözaltına alınan 6 kişi arasında İkizdere Dernekler Federasyonu Başkanı Ziya Yıldırım’ın da bulunduğu öğrenildi.

İkizdere Vadisi Gürdere ve Cevizlik köyünde açılması planlanan ve 16 milyon tona yakın taşın alınacağı bazalt ocağı projesine bölgede 4 gündür direniş eylemi sürdürüyor. Bölge halkı, iş makinelerine karşı gece orman içi yollardan getirdikleri arı kovanlarını yola yerleştirmişti.

Arı Kovanları İle Yolu Kestiler

Taş ocağı için vadiye getirilen iş makineleri yörede tansiyonu yükseltti. Önceki gün jandarmalar eşliğinde alana sokulmak istenen iş makinelerinin önünü kesmeye çalışanlara askerler müdahale etti. Uzaklaştırılan grup, gece orman içi yollardan getirdikleri arı kovanlarını yola yerleştirdi. Yöre halkı jandarma eşliğinde alana sokulmak istenen iş makinelerinin önünü arı kovanları yerleştirerek kesti. Arı sokması tehlikesi nedeniyle kovanlara müdahale edemeyen ekiplerin giremediği alana gelen İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü ekipleri, halkı kovanları kaldırmaları yönünde uyardı.

Kısıtlama Esnasında Direniş Gösteren Köylülere Cezai İşlem Uyguladılar

Jandarma ekipleri sokağa çıkma kısıtlamasını ihlal ettiklerini belirttiği bölge halkını uyardı. Gruptakiler çiftçi olduklarını ve alanda tarım ve arıcılıkla uğraştıklarını belirterek yasağı ihlal etmediklerini savundu. Jandarma ekipleri kimliklerini belirlediği kişilere sokağa çıkma kısıtlamasını ihlalden para cezası uyguladı. Bölge halkı ile görevliler arasında tartışmalar yaşandı. Vadi girişinde nöbet köylüler ile jandarma ve ekiplerin iş makineleri ile bekleyişi sürüyor.

Trabzon Emek ve Demokrasi Platformu Rize’nin İkizdere İlçesinde Gürdere ve Cevizlik köylerinin bulunduğu Eskencidere vadisinde Cengiz İnşaat tarafından kurulmak istenen taş ocağına karşı başlattıkları yaşam alanlarını ve doğal çevreyi koruma mücadelelerini destekleyen açıklamalarda bulundu.

           Trabzon Emek ve Demokrasi Platformu adına konuşan Engin Nur şu açıklamalarda bulundu; ”İnsanlık tarihi göstermektedir ki artık günümüz dünyasında insanlığının geleceğinin kurtuluşu doğal çevrenin ve yaşam alanlarının korunmasından geçmektedir. Kentsel yaşamının betona yoğun trafiğe ve çevre kirliliğine hapsolması artık doğal çevrenin kırsal yaşam alanlarının önemini daha da artırmıştır. Artık insanlarımız, köylerine, yaylalarına, derelerine ve ormanlarına sahip çıkmakta yaşam alanlarını, doğal çevrelerini güçlü bir şekilde korumaktadırlar.

            Hal böyle iken uzun yıllardan beri Doğu Karadeniz bölgemiz başta olmak üzere ülkemizin çeşitli yörelerinde doğa harikası ormanlarımız, derelerimiz, göllerimiz, yaylalarımız vadilerimiz ve yaşam alanlarımız bir avuç sermaye guruplarının çıkarları için ranta dayalı doğa düşmanı yatırımcılara peşkeş çekilmektedir.

            Yine 25 Nisan 2021 tarihinde doğamıza yaşam alanlarımıza göz dikenler, Rize ilimizin İkizdere İlçesinin o güzelim vadilerini yok etmek için harekete geçtiler. Çevre ve doğa düşmanı, talan ve yıkım ekibi siyasal iktidardan destek alan Mehmet CENGİZ’in şirketi ve taşeronları bu ülkenin güvenlik kuvvetlerini de yanlarına alarak Cevizlik ve Gürdere Köylülerinin yaşam alanları olan ve Birleşmiş Milletler tarafından koruma altında bulunan Eskincedere Vadisine iş makineleriyle girdiler.

Bu vadimizi taş ocağınıza kurban etmeyeceğiz” diyerek iş makinelerinin taşocağı yeri açmak için başlattıkları çalışmaları durdurmak istediler. Ne var ki güvenlik kuvvetlerini bu direnişe tepkisi çok sert oldu. Köylülerimizi kadınlar dahil darp ettiler. Yaralananlar oldu, 15 köylü gözaltına alındı.

            Trabzon Emek ve Demokrasi Platformu olarak iktidar yetkililerine buradan sesleniyoruz. Öncelikle gözaltına alınan köylüler derhal serbest bırakılsın. Yöre halkının yaşam alını olan Eskencidere vadisine taş ocağı yapılması kararı geri çekilsin. Bölgemiz başta olmak üzere tüm ülkemizde doğa talanına çevre tahribatına dayalı rant projelerine son verilsin.  Unutulmasın ki burası Karadeniz, mavi yeşilin nikahı burada kıyıldı. Burada yazıldı hamsiyle mısırın aşkı. Fındık ile çay bu topraklarda öpüştü. Evet bu toprakların çocuğu Kazım KOYUNCU’ya sözümüz var. Doğamızı, Ormanlarımızı, Derelerimizi, Vadilerimizi ve tüm yaşam alanlarımızı talan ettirmeyeceğiz” dedi.